పురాణములు
వికీపీడియా నుండి
|
ఈ వ్యాసం లేదా వ్యాసభాగాన్ని విస్తరించవలసి ఉంది. |
| ఈ వ్యాసానికి సంబంధించిన రచనలు హిందూధర్మశాస్త్రాలు |
|
| వేదములు (శ్రుతులు) | |
|---|---|
| ఋగ్వేదం · యజుర్వేదం | |
| సామవేదము · అధర్వణవేదము | |
| వేదభాగాలు | |
| సంహిత · బ్రాహ్మణము | |
| ఆరణ్యకము · ఉపనిషత్తులు | |
| ఉపనిషత్తులు | |
| ఐతరేయ · బృహదారణ్యక | |
| ఈశ · తైత్తిరీయ · ఛాందోగ్య | |
| కఠ · కేన · ముండక | |
| మాండూక్య ·ప్రశ్న | |
| శ్వేతాశ్వర | |
| వేదాంగములు (సూత్రములు) | |
| శిక్ష · ఛందస్సు | |
| వ్యాకరణము · నిరుక్తము | |
| జ్యోతిషము · కల్పము | |
| స్మృతులు | |
| ఇతిహాసములు | |
| మహాభారతము · రామాయణము | |
| పురాణములు | |
| ధర్మశాస్త్రములు | |
| ఆగమములు | |
| శైవ · వైష్ణవ | |
| దర్శనములు | |
| సాంఖ్య · యోగ | |
| వైశేషిక · న్యాయ | |
| పూర్వమీమాంస · ఉత్తరమీమాంస | |
| ఇతర గ్రంథాలు | |
| భగవద్గీత · భాగవతం | |
| విష్ణు సహస్రనామ స్తోత్రము · త్రిమతాలు | |
| లలితా సహస్రనామ స్తోత్రము · శక్తిపీఠాలు | |
| త్రిమూర్తులు · తిరుమల తిరుపతి | |
| పండుగలు · పుణ్యక్షేత్రాలు | |
| ... · ... | |
| ఇంకా చూడండి | |
| మూస:హిందూ మతము | |
అష్టాదశ పురాణాలను కృష్ణద్వైపాయనుడైన వ్యాసమహర్షి రచించాడని, రచించిన తాను వక్తగా కాకుండా ఆ విషయాలను ఒకప్పుడు నైమిశారణ్యంలో శౌనకుడు మొదలైన మహా మునులు దీర్ఘ సత్రయాగం చేస్తున్నప్పుడు, వారికి వ్యాసుని శిష్యుడైన రోమహర్షణమహర్షి కుమారుడైన సూత మహర్షి ద్వారా చెప్పించాడని పురాణాలే చెబుతున్నాయి. ఈ పురాణాలు మధ్య యుగం లో జరిగిన శైవ, వైష్ణవ ఘర్షణల వలన పరివర్తన చెందాయి అనే వాదన కూడా లేక పోలేదు. కొన్ని శ్లోకాల రచన శైలి వ్యాస మహర్షి రచన శైలిని గమనిస్తే ఆ విషయం అవగతం అవుతుంది.
ప్రతి పురాణం కుడా అన్ని పురాణాల ముఖ్యమైన లక్షణాలను మొదటి సర్గలలో చెబుతుంది. కూర్మపురాణంలో చెప్పబడిన పురాణ ఉపోద్ఘాతము ప్రకారం
- సర్గశ్చప్రతిసర్గశ్చ వంశొమన్వంతరాణిచ
- వంశానుచరితం చైవ పురాణం పంచలక్షణం
సర్గము, ప్రతి సర్గము, వంశము, మన్వంతరము, వంశాలచరిత్ర అనే పంచలక్షణాలు కలిగినదే పురాణం.
విషయ సూచిక |
[మార్చు] పురాణాల విభజన
[మార్చు] పురాణాల పేర్లు చెప్పే శ్లోకం
సత్రయాగం జరుగుచున్నప్పుడు అష్టాదశపురాణాలను తెలుపుతూ సూతుడు ఋషులకు చెప్పిన శ్లోకం. భాగవత పురాణము ప్రధమ స్కందము లో చెప్పబడింది.
- మద్వయం భద్వయం చైవ బ్రత్రయం వచతుష్టయం
- అనాపద్లింగకూస్కాని పురాణాని పృథక్ పృథక్
పైన చెప్పిన వాటిలో:
- "మ" ద్వయం -- మత్స్య పురాణం, మార్కండేయ పురాణం
- "భ" ద్వయం -- భాగవత పురాణం, భవిష్య పురాణం
- "బ్ర" త్రయం -- బ్రహ్మ పురాణం, బ్రహ్మ వైవర్త పురాణం, బ్రహ్మాండ పురాణం
- "వ" చతుష్టయం -- విష్ణు పురాణం, వరాహ పురాణం, వామన పురాణం, వాయు పురాణం
మిగిలిన వాటి పేర్ల మొదటి అక్షరాలు మాత్రమే తీసుకుని శ్లోకపాదం కూర్చటం జరిగింది:
- అ -- అగ్ని పురాణం
- నా -- నారద పురాణం
- పద్ -- పద్మ పురాణం
- లిం -- లింగ పురాణం
- గ -- గరుడ పురాణం
- కూ -- కూర్మ పురాణం
- స్కా -- స్కాంద పురాణం
[మార్చు] భాగవత పురాణాన్ని అనుసరించి అష్టాదశ పురాణములలో శ్లోకాలు
- మత్స్య పురాణం - 14,000
- మార్కండేయ పురాణం - 9,000
- భాగవత పురాణం - 18,000
- భవిష్య పురాణం - 14,500
- బ్రహ్మ పురాణం - 10,000
- బ్రహ్మవైవర్త పురాణం - 18,000
- బ్రహ్మాండ పురాణం - 11,100
- విష్ణు పురాణం - 63,000
- వరాహ పురాణం - 24,000
- అగ్ని పురాణం - 16,000
- నారద పురాణం - 24,000
- పద్మ పురాణం - 55,000
- లింగ పురాణం - 11,000
- గరుడ పురాణం - 19,000
- కూర్మ పురాణం - 17,000
- స్కాంద పురాణం - 80,000
[మార్చు] దేవతాప్రాముఖ్యాన్ని గుణాన్ని చెప్పే శ్లోకం
ఈ క్రింది శ్లోకం అష్టాదశ పురాణాలను మూడు విధాలుగా విభజిస్తూ వైష్ణవ, శైవ, బ్రహ్మ పురాణాలుగా చెబుతుంది.
- వైష్ణవంనారదీయంచతధాభాగవతంశుభం గారుడంచ తధాపాద్మం
- వరాహం శుభదర్శనే సాత్వికాని పురాణాని విష్ణ్వేయాని శుభానిదై
- బ్రహ్మాండం బ్రహ్మ వైవర్తం మార్కండేయం తధైవ చ భవిష్యం వామనం బ్రహ్మరాజనిబోధతే
- మాత్స్యకౌర్మంతధాలైంగశైవంస్కౌందంఆగ్నేయంచ షడేతాని తామసానిభోధమే
- వైష్ణవ పురాణాలు - సాత్విక గుణాన్ని
- బ్రహ్మ పురాణాలు - రాజస గుణాన్ని
- శైవ పురాణాలు - తామస గుణాన్ని ప్రధానంగా కలిగి ఉంటాయి అని పై శ్లోకం అర్థం
[మార్చు] ఉపపురాణాలు
ఈ అష్టాదశపురాణాలే కాకుండా ఉపపురాణాలు కూడా ఉన్నాయి.అష్టాదశ పురాణాలు కాకుండా ఉన్న ఉపపురాణాలు
-
- సనత్కుమారీయము
- నారసింహము
- స్కాందము(కుమారస్వామి చే చెప్పబడినది)
- శివ ధర్మము(నందికేశ్వరుడి చేత చెప్పబడినది)
- నారదీయము(దూర్వాసునిచే చెప్పబడినది)
- కాపిలము
- వామనము
- బ్రహ్మాండ పురాణము(శుక్రచార్యులచే చెప్పబడినది)
- వారుణము
- కాలకము
- మహేశ్వరము
- సాంబము
- సౌరము
- మారీచము
- భార్గవపురాణము(పరాశరునిచేత చెప్పబడినది)
[మార్చు] బయటి లింకులు
|
|
|
|---|---|
| బ్రహ్మ పురాణములు | బ్రహ్మ · బ్రహ్మాండ · మార్కండేయ · భవిష్య · వామన · బ్రహ్మవైవర్త |
| విష్ణు పురాణములు | విష్ణు · భాగవత · నారదీయ · గరుడ · పద్మ · వరాహ |
| శివ పురాణములు | శివ · లింగ · స్కాంద · అగ్ని · మత్స్య · కూర్మ |
|
|
|
|---|---|
| ముఖ్య గ్రంధాలు: | ధర్మశాస్త్రాలు |
| సిద్ధాంతాలు: | అవతారము § అద్వైతం § విశిష్టాద్వైతం§ ద్వైతం § బ్రాహ్మణ § ధర్మ § కర్మ § మోక్ష § మాయ § ఇష్టదేవతలు § ముక్తి § పునర్జన్మ § సంసారము § త్రిమూర్తులు § తురియ |
| శాస్త్రాలు: | జ్యోతిష్యము § ఆయుర్వేదము |
| పూజావిధానాలు: | హారతి § భజన § దర్శనము § దీక్ష § మంత్రము § పూజ § సత్సంగమము § స్తోత్రము § యజ్ఞము |
| ఆచార్యులు: | ఆది శంకరాచార్యులు § రామానుజాచార్యులు § మధ్వాచార్యులు § రామకృష్ణ పరమహంస § స్వామీ వివేకానంద § నారాయణ గురు § అరవిందో § రమణ మహర్షి § స్వామి శివానంద § చిన్మయానంద § శివాయ సుబ్రమణ్యస్వామి § స్వామి నారాయణ § ఏ.సీ. భక్తివేదాంతస్వామి ప్రభుపాద |
| హిందూ మత శాఖలు: | వైష్ణవము § శైవము § శక్త్యారాధాన § స్మార్తులు § ఆగమ హిందూ ధర్మము § సమకాలీన హిందూమత ఉద్యమాలు § హిందూమత సంస్థలు |
| ఇంకా: | |