Wrzos
Systematyka wg Reveala
Domena	jądrowce
Królestwo	rośliny
Podkrólestwo	naczyniowe
Nadgromada	nasienne
Gromada	okrytonasienne
Klasa	Rosopsida
Rząd	wrzosowce
Rodzina	wrzosowate
Rodzaj	wrzos
Gatunek	wrzos zwyczajny
Nazwa systematyczna
rodzaj: Calluna Salisb. Trans. Linn. Soc. vi: 317. 1802 gatunek: Calluna vulgaris (L.) Hull
The British Flora ed. 2, 1. 1808
Galeria zdjęć i grafik w Wikimedia Commons

Wrzos zwyczajny, wrzos pospolity (Calluna vulgaris (L.) Hull) - jedyny gatunek (monotypowy) rośliny wieloletniej z rodzaju wrzos (Calluna Salisb.) należącego do rodziny wrzosowatych (Ericaceae Juss.). Występuje w Europie, północnej Azji, północnej Afryce i w Azji Mniejszej. Jest pospolity na terenie całej Polski.

Spis treści 1 Charakterystyka 2 Systematyka 3 Zastosowanie 4 Ciekawostki 5 Przypisy

[edytuj] Charakterystyka

Pokrój

Krzewinka zimozielona, dwupienna,wysoka na 20-80 cm, o gałązkach rozesłanych na ziemi;

Liście

Zimozielone, drobne, kształtu igiełkowatego, ułożone naprzeciwlegle.

Kwiaty

Obupłciowe, drobne, dzwonkowate, różowoliliowe, czterokrotne, zebrane w jednostronnych wielokwiatowych gronach szczytowych, kwitnące od sierpnia do października. Poszczególne kwiaty otoczone są zielonym, 4-listkowym kieliszkiem.

Owoce

Pękająca 4 komorami torebka zawierająca liczne, bardzo drobne nasiona.

Biotop

Bory sosnowe, polany, zręby leśne. Czasem tworzy duże skupiska, tzw. wrzosowiska. Roślina wybitnie kwasolubna. Porasta suche lasy i torfowiska. Potrafi utworzyć wrzosowiska. W Polsce występuje do wysokości 2000 m. Zimnotrwała krzewinka strefy umiarkowanej i chłodnej. Chamefit. W klasyfikacji zbiorowisk roślinnych gatunek charakterystyczny dla rzędu (O.) Calluno-Ulicetalia, Ass. Calluno-Sarothamnetum ^[1]

Znaczenie dla zwierząt

Kwiaty wrzosu odwiedza 8 gatunków pszczolinek, lepiarkowate, porobnice, smukliki i wiele gatunków trzmieli i motyli. Liście zjadają gąsienice 27 gatunków motyli, a także zwińcowate i tasznikowate.^[2]

[edytuj] Systematyka

Pozycja w systemie Reveala 

Gromada okrytonasienne (Magnoliophyta Cronquist), podgromada Magnoliophytina Frohne & U. Jensen ex Reveal, klasa Rosopsida Batsch, podklasa ukęślowe (Dilleniidae Takht. ex Reveal & Tahkt.), nadrząd Ericanae Takht., rząd wrzosowce (Ericales Dumort.), podrząd Ericineae Burnett, rodzina wrzosowate (Ericaceae Juss.), plemię Calluneae Klotzsch., rodzaj wrzos (Calluna Salisb.)^[3]

[edytuj] Zastosowanie

• Roślina lecznicza:
  • Surowiec zielarski : ziele (Herba Calunae), kwiaty (Flos Callunae). Surowiec zawiera garbniki, flawonoidy, kwercytynę i mirycetynę, arbutynę, olejki eteryczne, kwasy organiczne, sole mineralane z dużą zawartością krzemionki.
  • Działanie : przeciwzapalne, moczopędne i uspokajające. Stosuje się je przy schorzeniach dróg moczowych, chorobach nerek i przewodu pokarmowego^[4]
  • Zbiór i suszenie : w okresie jesiennym ścina się górne części rozkwitających gałązek, a następnie suszy w miejscach przewiewnych i zacienionych. Same kwiaty suszy sie w cienkich warstwach na powietrzu lub w suszarniach w temperaturze około 40 stopni.
• Roślina miododajna: Miód wrzosowy należy do najlepszych miodów kwiatowych, ma konsystencję galaretowatą i jest trudny do odwirowania z plastrów. Znalazł zastosowanie głównie w leczeniu prostaty. W stanie płynnym ma zabarwienie czerwonobrunatne i konsystencje galaretowatą. Ma też silny aromat i charakterystyczny ostry słodko-gorzki smak . Z jednego ha wrzosowiska pszczoły mogą zebrać nawet 200 kg miodu^[5].
• Roślina ozdobna. Odmiany ozdobne stosuje się w urządzaniu terenów zielonych. Szczególnie nadaje się na obrzeża rabat, do ogrodów skalnych. Jest też doskonałą rośliną okrywową.

[edytuj] Ciekawostki

Korzenie wrzosu są w symbiozie ze strzępkami grzybni. Grzybnia dostarcza roślinie wodę z solami mineralnymi, w zamian pobierając od niej substancje organiczne.^[5] (por. mikoryza).

Przypisy