Podole (łac. Podolia; ukr. Поділля, Podillia; ros. Подолье, Podol’e; rum. Podolia; tur. Podolya) – kraina historyczna i geograficzna (Wyżyna Podolska) nad północnymi dopływami środkowego Dniestru (np. Smotrycz, Zbrucz) i w górnym biegu rzeki Boh.

Główne miasta: Kamieniec Podolski, Chmielnicki (do 1954 Płoskirów).

[edytuj] Historia

Podole zamieszkane było już w czasach prehistorycznych. W neolicie zasiedlała go m.in. ludność kultury pucharów lejkowatych, kultury amfor kulistych, kultury trypolskiej. W epoce brązu m.in. przez kulturę czarnoleską. Do XIV wieku Podole przynależało do księstw ruskich. Po 1366 r. częściowo, a od 1569 całkowicie w składzie Rzeczypospolitej (Korony). Od 1434r. było województwem ze stolicą w Kamieńcu Podolskim. Obejmowało w przybliżeniu dawne województwa podolskie i bracławskie. W latach 1672-1699 część Podola wraz z Kamieńcem Podolskim opanowana została przez Turcję. Po 1772 r. zachodni skrawek przejęty przez Austrię, reszta 1793 włączona do Rosji jako gubernia podolska. W rosyjskiej części Podola działały polskie oddziały partyzanckie w czasie powstania listopadowego. W 1848 z podobnymi działaniami mamy do czynienia po stronie austriackiej. Od 1921 część zach. (Tarnopolskie) w Polsce (granica na rzece Zbrucz). Włączenie Podola do Związku Sowieckiego było skutkiem najazdu na Polskę 17 września 1939 roku.

Obecnie całe Podole wchodzi w skład Ukrainy.

[edytuj] Sławni Podolanie

• Israel Baal Szem Tow
• Jan Wiktor Lesman
• Józef Dwernicki
• Artur Grottger
• Zygmunt Haupt
• Jerzy Janicki
• Mieczysław Albert Krąpiec
• Izabela Lewańska
• Konstanty Matyjewicz-Maciejewicz
• Kazimierz Michałowski
• Zygmunt Miłkowski
• Ignacy Jan Paderewski
• Roman Rogowski
• Anton Rubinstein
• Edward Rydz-Śmigły
• Ignacy Tokarczuk
• Mariusz Zaruski
• Jan Sas Zubrzycki

[edytuj] Linki zewnętrzne

• Podole w malarstwie Napoleona Ordy
• o Podolu w Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego
• współczesne zdjęcia z Podola