Księstwo Zbaraskie
Księstwo Zbaraskie – dzielnica wydzielona na obszarze Wołynia w wieku XIV lub XV dla rodu książecego (kniaziowskiego) ruskiego lub litewskiego pochodzenia, pieczętującego się herbem Korybut. Od nazwy swej głównej siedziby - Zbaraża - ród przyjął nazwisko Zbaraskich. Pod koniec XV wieku wyodrębnia się z niego Księstwo Wiśniowieckie. Zmediatyzowane w ramach woj. wołyńskiego (1566 r.), utrzymało - a nawet wzmocniło - swoje znaczenie polityczno-administracyjne, jako jedno z ważniejszych państw magnackich w ramach Rzeczpospolitej Szlacheckiej. W wieku XVII Księstwo weszło w posiadanie książąt Wiśniowieckich a następnie Potockich. Franciszek hr. Potocki sprzedał posiadłość ok. 1850 r. księżnej Jadwidze z Lubomirskich de Ligne.
[edytuj] Panowie na Zbarażu (przed upadkiem Rzeczypospolitej)
| I. | 1393-1442 | Teodor ks. Nieświcki, starosta podolski, starosta krzemieniecki |
| II. | 1442-1461 | Dionizy Mukosiejewicz |
| III. | 1461-1463 | Bazyli ks. Nieświcki-Zbaraski |
| IV. | 1463-1474 | Bazyli ks. Zbaraski |
| V. | 1474-1482 | Symeon ks. Zbaraski, starosta krzemieniecki |
| VI. | 1482-ok.1540 | Andrzej ks. Zbaraski |
| VII. | ok.1540-1574 | Mikołaj ks. Zbaraski, starosta krzemieniecki |
| VIII. | 1574-1608 | Janusz ks. Zbaraski, wojewoda bracławski |
| IX. | 1608-1631 | Jerzy ks. Zbaraski, kasztelan krakowski |
| X. | 1631-1636 | Janusz ks. Wiśniowiecki, koniuszy wielki koronny, starosta krzemieniecki |
| XI. | 1636-1682 | Dymitr ks. Wiśniowiecki, hetman wielki koronny, kasztelan krakowski |
| XII. | 1682-1688 | Wacław Leszczyński, wojewoda podlaski |
| XIII. | ok.1696-1751 | Józef Potocki, hetman wielki koronny, kasztelan krakowski |
| XIV. | 1751-1770 | Stanisław Potocki, wojewoda poznański |
| XV. | 1770-1825 | Wincenty Potocki, podkomorzy wielki koronny |
[edytuj] Zobacz też
[edytuj] Bibliografia
- Kossakowski S., K., 1860, Monografie historyczno-genealogiczne niektórych rodzin polskich, tom 2, w księgarni Gazety Codziennej, Warszawa.
- Kowalski M., 2007, Księstwa w przestrzeni politycznej I Rzeczpospolitej, [w:] I. Kiniorska, S. Sala (red.), Rola geografii społeczno-ekonomicznej w badaniach regionalnych, Instytut Geografii AŚ, PTG, Kielce, 2007, s. 177-186.
- Rąkowski G., 2006, Przewodnik po Ukrainie Zachodniej, część I, Podole, Oficyna Wydawnicza „Rewasz”, Pruszków.