Fala Kelvina
Fala Kelvina - fala w oceanie lub atmosferze powstająca na skutek zaburzenia ruchu wody lub powietrza spowodowanego siłą Coriolissa na linii brzegowej ląd-ocean.
[edytuj] Oceaniczne fale Kelvina
W oceanie blisko kontynentu fala Kelvina porusza się równolegle do brzegu i nie ma składowej prędkości normalnej do brzegu.
Podobne zjawisko zachodzi w oceanie tropikalnym, np. na Pacyfiku. Kiedy wiatry pasatowe gwałtownie zmieniają prędkość, wtedy spiętrzona woda na zachodnim Pacyfiku zaczyna się przemieszczać na wschód częściowo jako fala Kelvina. Fala Kelvina jest symetryczna względem równika, a cząstki wody oscylują równolegle do równika. Amplituda oscylacji maleje wraz z odległością od równika. Fale te nazywają się falami Kelvina schwytanymi równikowo (ang. equatorially trapped Kelvin waves). W tym przypadku równik spełnia rolę "brzegu" o jaki opiera się fala. Prędkość rozchodzenia się fal Kelvina jest taka sama jak fal grawitacyjnych płytkiej wody.
[edytuj] Atmosferyczne fale Kelvina
W atmosferze tropikalnej fale Kelvina mają podobną strukturę do fal Kelvina w oceanie. Obserwator w danym miejscu na równiku mierzący prędkość wiatru obserwuje najpierw wiatr wiejący na wschód, a po pewnym czasie, nawet po kilku tygodniach, wiatr wiejący na zachód. Ale nigdy nie zaobserwuje wiatrów południowych lub północnych. Podobnie jest dla obserwatorów od równika do około 1000 kilometrów na północ lub południe. Fale podobne do fal Kelvina związane są z oscylacjami Maddena Juliana w atmosferze. Fala Kelvina porusza się naokoło Ziemi.
W fali Kelvina gradient ciśnienia jest w równowadze geostroficznej z polem prędkości. Fale Kelvina nie ulegają dyspersji.