Ks. Antoni Słomkowski (ur. 5 grudnia 1900, zm. 19 lutego 1982) - duchowny katolicki, teolog, rektor Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego.

Urodził się w Ryszewku w rodzinie Wojciecha i Weroniki z Kończalów, jako drugie z dziesięciorga rodzeństwa. Od 1912 do 1919 uczył się w progimnazjum w Trzemesznie, a następnie w gimnazjum w Gnieźnie. W 1919 roku zgłosił się ochotniczo do wojska, gdzie pełnił służbę do października 1920 r. biorąc udział w ofensywie ukraińskiej i w odwrocie z Białej Rusi. Świadectwo dojrzałości uzyskał dopiero w marcu 1921 roku. Następnie wstąpił do Arcybiskupiego Seminarium Duchownego w Poznaniu. W 1924 roku rozpoczął studia z teologii dogmatycznej na wydziale Teologii Katolickiej Uniwersytetu w Strasburgu. 11 października 1925 roku otrzymał święcenia kapłańskie w Gnieźnie z rąk biskupa Stanisława Łukomskiego. W 1928 roku uzyskał stopień doktora w Strasburgu na podstawie rozprawy L'etat primitif de l'homme dans la tradition de l'Eglise avant saint Augustin. Na przełomie lat 1928-1929 studiował w Rzymie na Papieskim Uniwersytecie Gregorianum.

Po powrocie do kraju pracował w kancelarii kardynała Augusta Hlonda do 1930 roku. 1 stycznia 1931 roku został mianowany profesorem filozofii w Arcybiskupim Seminarium Duchownym w Gnieźnie. W 1932 roku habilitował się z teologii dogmatycznej na Wydziale Teologii Katolickiej Uniwersytetu Warszawskiego. W latach 1934-1939 pracował w Katedrze Teologii Dogmatycznej w Katolickim Uniwersytecie Lubelskim jako profesor nadzwyczajny.

W czasie okupacji wykładał w Lubelskim Seminarium Duchownym, które znajdowało się wtedy w Krężnicy Jarej i pracował w tamtejszej parafii. Po wyzwoleniu Lublina wznowił wraz z innymi profesorami działalność uniwersytetu. W sierpniu 1944 roku zostały mu powierzone obowiązki rektora. W czerwcu 1945 roku zostaje profesorem zwyczajnym. W czasie jego urzędowania uczelnia powoli odbudowywała pierwotną strukturę. 20 marca 1946 roku został wybrany przez senat akademicki na rektora. Ponowny wybór nastąpił w marcu 1949 roku, lecz urzędowanie przerwało jego aresztowanie 1 kwietnia 1949 roku, po sprzeciwieniu się założeniu na uczelni Związku Młodzieży Polskiej i komórki partyjnej. Sąd skazał go na trzy lata pozbawienia wolności za nieprawomyślność polityczną. W więzieniu przebywał do listopada 1954 roku, lecz dopiero wiosną 1957 roku wznowił wykłady na Wydziale Teologicznym uniwersytetu.

Na początku 1960 roku Ministerstwo Szkolnictwa Wyższego zakazało prowadzenia mu zajęć uniwersyteckich. W późniejszym okresie ks. Słomkowski pracował w Prymasowskim Seminarium Duchownym w Gnieźnie, Studium Życia Wewnętrznego (od 1962), na Papieskim Wydziale Teologicznym we Wrocławiu (od 1966) oraz w Metropolitalnym Seminarium Duchownym w Warszawie (od 1968). Był również inicjatorem pielgrzymek nauczycielskich na Jasną Górę.

W 1962 był wraz z ks. Eugeniuszem Weronem inicjatorem Prymasowskiego Instytutu Życia Wewnętrznego (wtedy Prymasowskiego Studium Życia Wewnętrznego).

Ks. Antoni Słomkowski zmarł w Ołtarzewie k. Warszawy, w domu Wyższego Seminarium Duchownego zgromadzenia księży Pallotynów, gdzie mieszkał przed śmiercią. Jest pochowany na ołtarzewskim cmentarzu w kwaterze pallotyńskiej.

Prowadził badania naukowe z zakresu teologii dogmatycznej i teologii życia wewnętrznego ze szczególnym uwzględnieniem problemu pochodzenia człowieka.

[edytuj] Wybrana twórczość

• Pochodzenie człowieka w świetle teorii ewolucji i w świetle nauki Kościoła katolickiego (Lublin 1946)
• Problem pochodzenia człowieka (Poznań 1947)

[edytuj] Bibliografia

• ks. Józef Warzeszak, Ks. Antoni Słomkowski. 1900-1982, ISBN 83-87802-19-0, Warszawa 1995.
• Ksiądz Rektor Antoni Słomkowski. Stulecie urodzin, red. ks. Marek Chmielewski, ISBN 83-228-0884-4, Lublin 2001.